Evlilik Dışı Doğan Çocuğun Baba Tarafından Tanınması

Evlilik Dışı Doğan Çocuğun Baba Tarafından Tanınması

Evlilik dışı doğan çocuğun baba tarafından tanınması, evlilik birliği dışında dünyaya gelen çocuğun babanın hanesine kaydını ifade etmektedir. Bu şekilde baba, karine olarak evlilik yoluyla kurulan soybağının farklı şekilde kurulmasını sağlamaktadır.

Yazımızda evlilik dışı çocuğun baba tarafından tanınması ne anlama gelir, evlilik dışı çocuğun tanınması dilekçe örneği nasıl hazırlanır gibi soruları detaylı bir biçimde cevaplandıracağız. Sürecin sorunsuz bir şekilde sona ermesi için konu hakkında genel bir bilgiye sahip olmak elzemdir. Bu sebeple yazımızı özenle okumanızı tavsiye ederiz.

Evlilik Dışı Doğan Çocuğun Baba Tarafından Tanınması Nedir?

Evlilik dışı doğan çocuğun baba tarafından tanınması, gündelik hayatta evlilik birliği dışında dünyaya gelen çocuğun baba ile bağının kurulabilmesini sağlayan bir yolu ifade eder. Çocuğun tanınması, tek taraflı kurucu yenilik doğuran bir haktır.

Evlilik dışı doğan çocuğun velayet durumunun ne olacağı her zaman merak konusu olmuştur. Burada bir çok hukuki imkan vardır. Bunlardan birisi de yazımızın konusu olan tanıma yoludur. Ancak konunun genel detayları için “evlilik dışı doğan çocuğun velayeti” başlıklı yazımızı okuyabilirsiniz.

4721 sayılı Türk Medeni Kanunun 282. maddesinde soybağının doğum ile birlikte kurulabileceği öngörülmüştür. Ayrıca evliliğin devam ettiği zaman zarfında ya da evliliğin bitiminden itibaren üç yüz  gün içinde doğan çocuğun babası karine olarak koca sayılmaktadır. Evlilik dışı çocuğun tanınmasına ilişkin düzenlemeler Türk Medeni Kanunun 295. maddesi ve devamında yer almıştır.

ÖNEMLİ: Evlilik dışı çocuğun tanınması, dikkatle takip edilmesi gereken önemli ayrıntılar barındırmaktadır. Bu ayrıntılar göz önünde bulundurulmadan hareket ederek hatalı işlemler ile beklenmedik sonuçlar meydana gelebilir. Evlilik dışı çocuğun tanınması için yapılacak işlemlerin önemli sonuçları olduğu için süreci alanında uzman bir avukat eşliğinde sürdürmek önem arz eder.

Evlilik Dışı Doğan Çocuğun Baba Tarafından Tanınması Şartları

Evlilik dışı çocuğu tanıma işleminin gerçekleştirilebilmesi için bazı şartların sağlanmış olması gerekmektedir. Bu şartlar somut olaya göre değişse de her olay için geçerli asgari şartlar aşağıda sıraladığımız şekildedir.

Çocuğu Tanıyan Kişinin Baba Olması

Öncelikle belirtmek gerekir ki tanıma, kişiye sıkı sıkıya bağlı olan haklar arasında yer almaktadır. Yaşadığı sürece ve ayırt etme gücüne sahip olduğu surette baba, bu hakkını direkt olarak kullanma yetkisine sahiptir.

Tanıma işleminin yapılabilmesi için tam ehliyet şartı aranmamaktadır. Bu halde tanıyanın küçük veya kısıtlı olması tanımaya engel bir durum teşkil etmez. Küçük ya da kısıtlı kişi, veli veya vasisinin rızası ile bu işlemi gerçekleştirebilmektedir.

ÖNEMLİ: Tanıma işlemi somut olayın özelliklerine göre direkt olarak nüfus dairesinde yapılabileceği gibi tanıma davası ile de yapılabilir. Ancak her iki halde de DNA testi vs. gibi bir inceleme yapılmaz. Burada sadece beyan üzerine baba-çocuk ilişkisi kurulur. Ancak bu beyanın mevzuata uygun şekilde yapılması ve somut olaya göre gerekli şartları taşıması gerekir.

Tanımaya Engel Bir Durumunun Bulunmaması

Çocuğun nüfusta bir başka babasının bulunması tanımanın önünde başlıca bir engeldir. Bu durumda mevcut soybağı geçersiz hale getirilmeden çocuğu tanıma işlemini gerçekleştirebilmek mümkün değildir. Yani böyle bir halde, baba öncelikle mevcut soybağı ilişkisinin geçersizliğini sağlamalıdır. Dolayısıyla zaten bir evlilik birliği varsa, bu durumda tanıma söz konusu olamaz.

Tanınma İradesinin Mevzuata Uygun Biçimde Beyan Edilmesi

Evlilik dışı doğan çocuğun baba tarafından tanınması, aşağıdaki koşullardan herhangi birinin sağlanması gerekir. Bu şartlar;

  • Baba olduğunu iddia edenin nüfus müdürlüğüne yazılı başvurusu,
  • Baba olduğunu iddia edenin mahkemeye yazılı başvurusu,
  • Baba olduğunu iddia edenin resmi senet veya vasiyetnamesinde beyan ile tanınması

şeklindedir.

Tanımanın Bildirim Usulü

Evlilik dışı doğan çocuğun tanınması için yapılacak bildirim iki ayrı şekilde sınıflandırılabilir. Bunlardan ilki, yukarıda da açıklandığı üzere babanın yazılı beyan ile birlikte nüfus müdürlüğüne başvuru yoluyla yaptığı tanıma işlemidir.

İkinci ise, Düzenlenen resmi senet ile birlikte notere veya konsolosluğa başvurma yoludur. Bu yol ile başvuru tarihinden itibaren 10 gün içinde noter, yapılan bildirimi nüfus müdürlüğüne gönderir.  Vasiyetname ile yapılan tanıma ise, hakim tarafından vasiyetnamenin açılması üzerine bildirim işlemi gerçekleşmiş sayılır.

DİKKAT: Noterler veya konsolosluklar yargı mercii değildir. Hukuki özelliği bulunan bu tür olaylarda eksik veya belirsiz başvurular noter veya konsolosluklarca reddedilebilmektedir. Böyle bir durumda telafisi güç zararlar doğacaktır. Bunun önüne geçmek için sürecin en başında avukata sormak en sağlıklısıdır.

Babanın Tanıma Davası

Tanıma işleminin yapılabilmesi için nüfus müdürlüğüne veya notere başvuru yolu dışında başka bir yöntem daha bulunmaktadır. Bu işlemin gerçekleştirilmesi için baba, tanıma davası da açabilmektedir.  Uygulamada buna babanın tanıma davası denir. Babanın tanıma davası sıklıkla açılan davalar arasında yer alır.

Evliik dışı çocuğu tanıma, tek taraflı bir irade beyanını içerdiğinden açılacak dava, hasımsız açılması gereken bir davadır. Bunun dışında bu dava çekişmesiz dava kapsamına girmektedir.

Yukarıda da bahsi geçtiği gibi çocuğun nüfusta başka bir babasının bulunması halinde, soybağının kurulabilmesi, mevcut babalık ilişkisinin sona erdirilmesine bağlıdır. Yani bu soybağı geçersiz kılınmadıkça çocuğu tanıma işleminin gerçekleştirilmesi mümkün değildir. Konu ile ilgili olarak “soybağının reddi” başlıklı yazımızı okuyabilirsiniz.

Bu şekilde tanıma işleminin gerçekleşmesinin ardından, nüfus müdürlüğüne tanımaya ilişkin bir bildirimde bulunulur.

Babanın Tanıma Davası Zamanaşımı: Çocuğun ana rahmine düştüğü andan itibaren sonuç doğuran bu hak için bir zamanaşımı süresi mevcut değildir.

Evlilik Dışı Çocuğun Tanınması Dilekçe Örneği

Evlilik dışı çocuğun tanınması dilekçe örneği, özellikle baba olduğunu iddia eden kişiler tarafından talep edilmektedir. Fakat taslak bir metin olarak evlilik dışı çocuğun tanınması dilekçe örneği sunmak ve kullanmak mümkün değildir. Zira her somut olay bakımından tanıma işlemi farklılık gösterecektir. Aksi halde menfaati bulunanlar açısından hak kayıplarına yol açılacağı açıktır.

ÖNEMLİ: Tanıma işleminde menfaati bulunanların daha sonra mağdur olmaması adına evlilik dışı çocuğun tanınması dilekçesinin hazırlanmasında alanında uzman bir avukattan yardım alması gerekir. Ancak genel olarak evlilik dışı çocuğun tanınması dilekçe örneği konusunda şu tür dilekçeler ile işlem yaptığımızı söyleyebiliriz:

… NÖBETÇİ AİLE MAHKEMESİNE

Evlilik Dışı Çocuğun Tanınması Davası

DAVACI: Ad-soyad, TC no ve adres gibi dilekçede zorunlu bulunması gereken hususlara yer verilir

VEKİLİ: Vekilin genel bilgileri girilir Dava vekil ile sürdürülmek zorunda değildir ancak sonradan telafisi güç zararlara neden olmamak adına avukat yardımı almak önerilir

DAVALI: Babanın tanıma davası hasımsız açılan bir davadır ancak mahkeme gerekli görürse anneyi davaya müdahil edebilir

KONU: Çocuğun tanınması davamızdır

AÇIKLAMALAR: Burada çocukla ilgili genel bilgilere yer verilir, anneye, doğum tarihine vs. dair davada gerekli veriler yer alır, ayrıca evlilik dışı doğan çocuğun baba tarafından tanınması şartlarının oluştuğundan bahsedilir, tek tek şartlara yer verilerek şartların sağlandığına değinilir. Tüm bunlar somut olay özelinde olmalıdır.

HUKUKİ DELİLLER: Davada öne sürülecek delillere yer verilir, tanık, hastane kayıtları, sosyal medya konuşmaları, nüfus ve SGK kayıtları vs. yasal her türlü delile yer verilebilir (babanın tanıma davasında DNA Testi söz konusu olmaz).

HUKUKİ DAYANAK: Somut olayın özelliklerine göre hangi yasal dayanağa göre hareket edilmek isteniyorsa onlar belirtilir

NETİCE VE TALEP: Bu kısımda da mahkemeden en temelde evililik dışı doğan çocuğun baba tarafından tanınması hükmü istenir ve somut olayın özelliklerine göre istenen başka hususlar varsa davanın niteliğine uygun düştüğü ölçüde buraya eklenebilir. …/…/… (şeklinde tarih eklenir ve isim soyismi imza ile dilekçe tamamlanır)

Evlilik dışı doğan çocuğun baba tarafından tanınması sadece babanın tanıma davası ile değil, nüfus dairesine veya noter/konsolosluğa başvuru ile de yapılabilir demiştik. Bu yollardan hangisinin seçileceği somut olayın özelliklerine göre belirlenmelidir. Ancak dava yolu değil de idari başvuru seçilecekse şuna benzer bir dilekçe hazırlanabilir:

… İLİ … İLÇESİ NÜFUS MÜDÜRLÜĞÜNE

…/…./…  (tarih belirtilir)

KONU: Evlilik dışı doğan çocuğun tanınması talebimizdir.

AÇIKLAMALAR: Yukarıda dava dilekçesinde belirttiğimiz gibi çocuğa ve anneye ilişkin bilgiler verilir, mesele özetlenir. Çocuğun evlilik dışı doğduğu ve tek taraflı olarak tanınacağı beyan edilir. Halihazırda soybağının bulunmadığı belirtilir. Nüfus müdürlüğünün bağlı olduğu mevzuatta somut olaya ilişkin ilgili hükümlere değinilir. Türk Medeni Kanununun ilgili hükümlerine yer verilir. Çocuğun tanınması için gerekli hukuki zemin oluşturulur.

NETİCE VE TALEP: Çocuğun tanınması için gerekli sicil işlemlerinin yapılması talep edilir. Dilekçeye ek olarak babanın nüfus cüzdanı, sürücü belgesi, pasaport, evlenme cüzdanı, memur cüzdanı, basın kartı, avukat kimlik kartı, belgelerinden biri, varsa doğum-hastane belgesi, annenin kimlik bilgileri, çocuk halihazırda nüfus kaydına sahipse buna ilişkin bilgiler sunulur.

Nihayetinde dilekçe imzalanır. Ekleri ile birlikte sunulur ve alındı belgesi alınır. Eğer bu işlemler avukat vekaleti ile yapılıyorsa buna ilişkin hazırlanmış özel vekaletname de dilekçeye ekli olur. İdari mercilerde takip edilen işlemlerin hassasiyeti gözönünden bulundurulduğu zaman sürecin avukat eşliğinde takip edilmesi her zaman önerilir.

Evlilik dışı doğan çocuğun tanınması dilekçe örneği genel olarak bu şekildedir. Ancak önemle belirtmek gerekir ki bu dilekçeler tamamen somut olayın özelliklerine göre hazırlanmalıdır. Zira her somut olay öyle farklı detaylar içerir ki mevzuatta muhakkak o olaya özel hareket edilmesi gereken hükümler bulunur.

Yabancı Anneden Doğan Çocuğun Tanınması: Yabancı anneden doğan çocukların tanınmasında, annenin çocuğun doğduğu günki evlilik durumunu gösteren, yabancı resmi mercilerden alınmış, usulüne uygun olarak tasdik edilmiş belgenin aslı aranmaktadır.

Yetkili ve Görevli Mahkeme

Davalarda hangi mahkemenin görevli olduğu belirlenirken uyuşmazlık konusu dikkate alınmaktadır. Bu halde evlilik dışı doğan çocuğun baba tarafından tanınması amacıyla açılacak olan davada görevli mahkeme aile mahkemeleridir.Yetkili mahkeme ise taraflardan birinin dava yahut doğum esnasındaki yerleşim yeri mahkemeleridir.

Son Olarak Dikkat Edilmesi Gerekenler

Evlilik dışı çocuğun tanınması uygulama bakımından büyük önem taşımaktadır. Özellikle son dönemde birçok kişi bu işleme başvurmaktadır. Söz konusu tanıma işleminin gerçekleştirilmesi için titizlikle davranmak gerekir. Aksi halde haklı olunmasına rağmen bu işlem başvuru yapılan makamlar tarafından reddedilebilecektir.

Makalemizde ayrıntılı olarak ele aldığımız üzere evlilik dışı çocuğun tanınması işleminin başından sonuna kadar tüm aşamaları fazlasıyla çetrefillidir. Bu sebeple tanıma işleminin tüm aşamalarında alanında uzman bir avukattan hukuki danışmanlık alınmasında her zaman fayda vardır.

Bu makale faydalı mıydı? (Geribildirimlerinizi dikkate alıyor ve yazımızı geliştiriyoruz)